Zagrzeb: ruszyła pierwsza faza testowania leku na raka płuc

Reklama

Testy kliniczne leku na raka płuc, które zapowiedział dr n.med Igor Štagljar, profesor Wydziału Biochemii i Genetyki na Uniwersytecie w Toronto, ruszą jeszcze w tym roku w Klinice Chorób Płuc „Jordanovac” w Zagrzebiu. Udział w testach wezmą konkretni pacjenci, ale jak to podkreśla Miroslav Samaržija – członek Chorwackiej Akademii Nauki i Sztuki – mówi się o potencjalnym leku na szczególny typ tej choroby.

Najczęstsza forma nowotworu złośliwego

Chodzi konkretnie o jedną z rzadkich mutacji, która wykrywana jest u co najmniej 5 procent chorych na raka płuc, a testy kliniczne i dalsza procedura, której finalnym rezultatem będzie lek, trwać będą kilka lat.

- Z tą rozsądną terapią, z uwagi na to, że nauczyliśmy się celować w dokładne miejsca znajdowania się specyficznych molekuł, jesteśmy w onkologii szybsi w ocenie efektywności. Wszystkie procesy są w onkologii przyspieszone – to wynik świadomości, że nowotwory złośliwe są śmiertelne i jeśli nie pomożemy choremu odpowiednią terapią – umrze. Testowanie zajmie kilka lat – wyjaśnił Samaržija, dyrektor Kliniki "Jordanovac", i dodał, że wierzy, że jest to dopiero początek współpracy naukowej. Oprócz Kliniki Jordanovac, według słów prof. Štagljara, testowanie odbywać się będzie również w Kanadzie – to w tamtejszym laboratorium, którego Štagljar jest kierownikiem, wszystko się zaczęło. W ostatnich latach to właśnie z tego laboratorium wypływają informacje dotyczące postępów w pracach nad zatrzymaniem raka, a latem zeszłego roku prof. Štagljar oznajmił, że testy kliniczne mogłyby mieć miejsce w Chorwacji. Teraz współpraca została potwierdzona. Przypomnijmy - Štagljar wraz z zespołem rozwinął system MYTH wykorzystujący interakcję białko-białko i pozwalający na lokalizację określonych molekuł i ich niszczenie odpowiednim lekiem.

W Chorwacji rozpocznie się pierwsza faza testowania leku, w Toronto druga (z udziałem ok. 60 pacjentów). Lek wpływa na pacjentów z najczęstszą formą nowotworu złośliwego płuc – niedrobnokomórkowym rakiem płuc wywołanym mutacją w genie EGFR – potwierdził prof. Štagljar. Lek zatem przeznaczony jest do walki z mutacjami występującymi u 5% pacjentów chorych na niedrobnokomórkowego raka płuc, ale najnowsze wyniki badań laboratorium w Kanadzie pokazują, że jest on również skuteczny u pacjentów z pojedynczą i podwójną mutacją EGFR. To by oznaczało, że lek może pomóc ok. 21% chorych w USA i 78% chorych w Azji – gdzie mutacje genu EGFR występują bardzo często.

Zmiany w białkach RTK

W wywiadzie udzielonym w zeszłym roku, prof. Štagljar wskazuje, że najczęstsza forma nowotworu złośliwego płuc (ok. 25% wszystkich pacjentów) wywołana jest mutacjami w genie K-RAS, a tzw. "inteligentny lek" na te formę nie został jeszcze opracowany. Chorzy poddawani są wyczerpującej chemioterapii, która przedłuża życie o rok, dwa. Nasz lek jest tzw. lekiem precyzyjnym – neutralizuje jedynie te komórki nowotworowe, które są wywołane mutacjami w genie EGFR, pozostałe są nietknięte – wyjaśnił wówczas uczony. Przypomnijmy – na początku zeszłego roku, w prestiżowym czasopiśmie naukowym Molecular Cell jego zespół z Uniwersytetu w Toronto opublikował nowy dokument opisujący "mapę oddziaływań białkowych receptora kinazy tyrozynowej", anten komórkowych, które odgrywają kluczową rolę w regulowaniu wzrostu normalnych i komórek nowotworowych. Prawie wszystkie komórki ludzkiego organizmu syntetyzują 58 różnych receptorów RTK na swojej powierzchni. Mutacje w białkach RTK i ich nadmierna synteza na powierzchni komórek przekształca prawidłowe komórki w nowotwór i może prowadzić do pojawienia się nowotworów złośliwych, takich jak rak piersi, jajników, płuc, jelita grubego i mózgu. Wyniki zespołu z Toronto sugerują, że w przyszłości nowe leki przeciwko tym trzem nowym fosfatazom będą skutecznym sposobem "wyciszenia" zwiększonej sygnalizacji komórkowej w wielu nowotworach.

Technologia, którą rozwinął dr Štagljar może być wykorzystywana do badań nad wynalezieniem leku na ponad 500 chorób, które dotykają ludzkość. Zatem nie tylko rak płuc może zostać pokonany ale i inne nowotwory. Za technologię MYTH prof. Igor Štagljar otrzymał Oscara Innowacji, przyznawanego przez kanadyjskie władze.

Autor: 
Petra Maretić Žonja, Ivana Rimac Lesički, Zoran Vitas/ Tł. Marta Grabowska
Źródło: 

Vecernji List

Dodaj komentarz

CAPTCHA
Przepisz kod z obrazka.

Reklama