Przed i po: znikające lodowce Islandii

Reklama

czw., 02/11/2021 - 14:17 -- MagdalenaL

1989 rok

Islandzki Skaftafellsjokull jest odnogą wiecznej zmarzliny o nazwie Vatnajokull, będącej największym lodowcem Europy.

W 1989 roku fotograf Colin Baxter odwiedził lodowiec podczas rodzinnych wakacji i zrobił zdjęcie zamarzniętego krajobrazu.

Syn Colina, Dr Kieran Baxter, powrócił w to samo miejsce 30 lat później.

2020 rok

Lodowiec dramatycznie się cofnął. Naukowcy ocenili, iż skurczył się on o około 400 km kwadratowych, co odpowiada obszarowi Isle of Wight. Jest to skutek zmian klimatu.

“Gdy dorastałem, odwiedzałem te niesamowite miejsca i odziedziczyłem zrozumienie dla milczącej siły tego krajobrazu,” powiedział Dr Kieran Baxter, wykładowca na Uniwersytecie w Dundee.

“Dla mnie osobiście obserwowanie, jak dramatycznej zmianie uległy w ciągu ostatnich kilku dekad, jest druzgocące.

“Na pierwszy rzut oka, rozmiar kryzysu klimatycznego pozostaje w większości niewidoczny, jednak tutaj wyraźnie dostrzegamy powagę sytuacji, która wpływa na całą planetę,” zaobserwował Dr Baxter.

Tempo, w jakim topniał lodowiec na przestrzeni 30 lat, jest “druzgocące”, mówi Kieran Baxter (z prawej). Zdjęcie: Alice Watterson

Z globalnego punktu widzenia, lodowce uważa się za najbardziej widoczne oznaki tego, w jaki sposób ociepla się klimat na świecie. Zdaniem amerykańskich naukowców, od 1980 roku lodowce skurczyły się średnio o odpowiednik plastra lodu o grubości 24 metrów.

Dokonywanie pomiarów faktycznego zaniku lodowców na skalę globalną nie jest łatwe, gdyż istnieje szereg czynników, które wpływają na tempo topnienia. Do wspomnianych czynników należą: wysokość nad poziomem morza, opady atmosferyczne, oraz wystawienie na działanie żywiołów, takich jak wiatr i promienie słoneczne.

Lodowce znacznie różnią się także wiekiem. Niektóre liczą sobie zaledwie kilka stuleci, podczas gdy inne istnieją już od setek tysięcy lat.

Długowieczność lodowców stanowi cenny zapis tego, jak zmieniał się klimat, oraz tego, w jaki sposób można porównać obecną sytuację do wydarzeń klimatycznych z przeszłości.

Zdjęcia lodowca Breiðamerkurjökull wykonane w 1989 roku (góra) oraz w 2019 roku (dół) ukazują, jak wiele lodu stopniało w tym okresie. Zdjęcie: National Land Survey of Iceland/Kieran Baxter

Naukowcy wykonują odwierty w lodzie i wydobywają z niego “rdzeń” lodowca. Rdzenie te stanowią nieprzerwany nośnik danych na temat klimatu z każdego roku. Poprzez analizę składników lodu, takich jak uwięzione w nim pęcherzyki powietrza, badacze mogą stworzyć obraz właściwości atmosferycznych z przeszłości, takich jak ilość dwutlenku węgla w powietrzu, zmiany temperatury, oraz roślinność. Pozwala to naukowcom na zobrazowanie minionych klimatów oraz ukazanie, jak klimat się zmieniał, a także czego możemy się spodziewać w przyszłości.

Topnienie lodowców na całym świecie jest dla nas podwójnym ciosem. Po pierwsze, pewne regiony tracą kluczowe źródła wody pitnej, oraz tej używanej do nawadniania pól uprawnych. Po drugie, świat bezpowrotnie traci cenny nośnik informacji na temat historii klimatu naszej planety.

Autor: 
Mark Kinver, Tłum. Jagoda Chudzińska

Reklama