„Uniwersalna sieć językowa” wykryta w mózgu

Reklama

wt., 08/02/2022 - 14:02 -- MagdalenaL

Japoński, włoski, ukraiński, suahili, tagalski i wiele innych języków powoduje, że ta sama „uniwersalna sieć językowa” aktywuje się w mózgach ludzi, dla których są to języki ojczyste. To centrum przetwarzania językowego było przedmiotem wielu badań u rodzimych użytkowników języka angielskiego, lecz neurobiolodzy niedawno potwierdzili, że ta sama sieć jest aktywowana u osób mówiących 45 różnymi językami z 12 oddzielnych rodzin języków.



„To badanie jest fundamentem, ponieważ pozwala na zauważenie pewnych odkryć z języka angielskiego w szerokiej gamie języków”, ogłosiła w oświadczeniu starsza autorka badania Evelina Fedorenko, profesor nadzwyczajna neurobiologii na MIT i członkini McGovern Institute for Brain Research MIT.

„Dzięki temu, że wiemy, iż podstawowe cechy wydają się wspólne we wszystkich językach, możemy zbadać potencjalne różnice w tym, jak mózg operuje różnymi językami i rodzinami języków, i zjawiska, które nie występują w angielskim”, powiedziała Fedorenko. Przykładowo, osoby posługujące się językami tonalnymi, takimi jak mandaryński, przekazują różne znaczenia słów przez zmiany tonu; angielski nie jest językiem tonalnym, więc może być przetwarzany w mózgu trochę inaczej.

Badanie, opublikowane w poniedziałek 18 czerwca w czasopiśmie Nature Neuroscience, polegało na skanowaniu mózgów dwójki rodzimych użytkowników każdego języka, podczas gdy wykonywali zadania poznawcze. Ich mózgi skanowano, wykorzystując technikę o nazwie funkcjonalne obrazowanie metodą rezonansu magnetycznego (z angielskiego fMRI), która śledzi przepływ natlenionej krwi przez mózg. Aktywne komórki potrzebują więcej energii i tlenu, więc fMRI stanowi pośrednią metodę badania aktywności komórek mózgowych.

Podczas skanów fMRI, ochotnicy słuchali fragmentów Alicji w Krainie Czarów Lewisa Carrolla, czytanych w ich ojczystych językach. Teoretycznie, wszyscy słuchacze powinni wykorzystywać tę samą sieć językową, by przetwarzać opowieści czytane w ich ojczystych językach, jak hipotetyzowali naukowcy.

Uczestnicy słuchali też kilku nagrań, które, teoretycznie nie powinny aktywować tej sieci językowej. Przykładowo, słuchali nagrań, w których słowa native speakera były zniekształcone nie do rozpoznania, i fragmentów czytanych przez użytkownika nieznanego języka. Oprócz wypełniania testów dotyczących języka, ochotników poproszono o rozwiązywanie zadań matematycznych i wykonywanie zadań pamięciowych; tak jak przy niezrozumiałych czytaniach, ani zadania matematyczne, ani pamięciowe, nie powinny aktywować sieci językowej, według teorii zespołu.

„Obszary językowe [mózgu] są wybiórcze”, stwierdziła w oświadczeniu główna autorka Saima Malik-Moraleda, doktorantka w programie Technologii i Bionauki Mowy i Słuchu na Uniwersytecie Harvarda. „Nie powinny reagować przy innych czynnościach, takich jak test przestrzennej pamięci roboczej, i to potwierdziliśmy u użytkowników 45 języków, których zbadaliśmy”.

U użytkowników języka angielskiego, obszary mózgu, które uaktywniają się, podczas przetwarzania języka znajdują się głównie w lewej półkuli mózgowej, w płacie czołowym, znajdującym się za czołem, i w płacie skroniowym, znajdującym się pod uchem. Przez skonstruowanie „map” aktywności mózgowej u wszystkich uczestników, badacze ujawnili, że te same obszary mózgu uaktywniły się, niezależnie od słyszanego języka.



Zespół zaobserwował drobne różnice w aktywności mózgowej między poszczególnymi użytkownikami różnych języków. Jednakże ten sam niski stopień zmienności widuje się u rodzimych użytkowników angielskiego.

Zespół podsumował w raporcie, że wyniki te nie są do końca zaskakujące, lecz zapewniają niezbędny fundament dla przyszłych badań. „Mimo tego, że spodziewaliśmy się tej sytuacji, demonstracja ta jest istotnym fundamentem dla przyszłych systematycznych, dogłębnych i bardziej szczegółowych porównań międzyjęzykowych”, napisali.

Autor: 
Nicoletta Lanese /Tłumacz: Bartłomiej Kamiński

Reklama