Edukacja ekologiczna, brakujący przedmiot w szkołach

Reklama

pt., 10/22/2021 - 23:15 -- MagdalenaL

Pomimo, że trzy czwarte rodzin uważa przekazywanie wiedzy o środowisku w placówkach oświatowych za kluczowe, ekologia w programach nauczania robi powolne postępy. Hiszpański projekt „Naturaliza” ma na celu zwiększenie jej obecności w salach lekcyjnych.

 

 

Globalne ocieplenie, utrata bioróżnorodności, zanieczyszczenie oceanów, wyczerpanie zasobów naturalnych… Namnażający się kryzys pokazuje potrzebę głębokiej zmiany, nowej świadomości ekologicznej, aby stworzyć zupełnie nową relację z naturą. Przekazywanie wiedzy i uwrażliwiania na znaczenie równowagi w przyrodzie odegra znaczącą rolę w tej transformacji. Eksperci powtarzają, że ochrona i szacunek dla życia oznacza zaufanie sile edukacji. Ponadto, pandemia, którą powoli zostawiamy za sobą, przyczyniła się do wzrostu świadomości ekologicznej jeśli chodzi o nasz tryb życia, formę konsumpcji, sposób przemieszczania się, a także edukację.

Według badania dotyczącego edukacji ekologicznej w środowisku rodzinnym przeprowadzonym przez organizację More than Research dla projektu „Naturaliza”, 72,7% ankietowanych uważa, że obecność edukacji ekologicznej jest kluczowa przy wyborze szkoły dla swoich dzieci. „Wyniki pokazują, że jesteśmy w trakcie zagrożenia klimatycznego, które nieustannie przyspiesza”, wskazuje David Gutiérrez – geograf, edukator ekologiczny, dyrektor stowarzyszenia „Red Cántabra de Desarrollo Rural” [„Kantabryjska sieć na rzecz rozwoju obszarów wiejskich”]. „Edukacja ekologiczna jest niezbędną jeśli chcemy wdrożyć działania, które przyczynią się do zmiany ekologiczno-społecznej”, dodaje.

Odpowiedzi pokazują, że większość rodziców uważa, że nauka wartości ekologicznych przyczynia się do ogólnej poprawy nauki i kształcenia najmłodszych. Sześciu na dziesięciu ankietowanych uważa, że nauka na tematy związane ze środowiskiem pobudza ciekawość i motywuje dzieci do działania.

„Najbardziej efektywne jest pokazanie dzieciom powiązań ekologii z ich najbliższym otoczeniem, codziennymi zwyczajami, a nawet znajomymi”, wyjaśnia Gutiérrez. „Jeśli efekty zmian klimatycznych lub szkodliwych działań na ekosystemy połączymy z czymś co znają, będzie im łatwiej zrozumieć wpływ człowieka oraz zwizualizować możliwe pozytywne działania, które doprowadzą do utrzymania i poprawy stanu tych przestrzeni”.

Pod tym względem pojawiają się inicjatywy, takie jak „Naturaliza”, projekt w zakresie edukacji ekologicznej prowadzony przez organizację Ecoembes. Jego głównym celem jest promowanie zajęć o środowisku w całej Hiszpanii, oferując przy tym niezbędne materiały dla nauczycieli, którzy zechcą przekazywać wiedzę z naciskiem na ekologię. Te narzędzia edukacyjne łączą się w odpowiedź na zapotrzebowanie wspomnianych trzech czwartych ankietowanych, którzy według badania organizacji More Than Research, uważają zagadnienia ekologiczne za istotne jeśli chodzi o plan nauczania ich dzieci.

APEL UNESCO

Na dzień dzisiejszy systemy edukacyjne nie robią wystarczająco dużo w zakresie promowania niezbędnej wiedzy do przystosowania się, działania oraz reagowania na zmiany klimatyczne oraz kryzys środowiskowy. Według raportu UNESCO „Learn for our planet”[„Ucz się dla naszej planety”], w którym zanalizowano plany nauczania i ramy programowych 50 krajów, ponad połowa z nich nie odnosi się do zmian klimatycznych, a tylko 19% wspomina o bioróżnorodności. „Edukacja powinna przygotować uczniów do zrozumienia aktualnego kryzysu środowiskowego i kształtowania przyszłego świata”, wskazuje dokument. „Aby uratować naszą planetę, powinniśmy zmienić nasz styl życia, konsumpcji i działania w zgodzie z naturą”.

Badanie wskazuje na brak zainteresowania umiejętnościami społeczno-emocjonalnymi, które są kluczowe dla działalności na rzecz środowiska i klimatu. W ankiecie przeprowadzonej wśród 1 600 nauczycieli i osób związanych ze środowiskiem edukacyjnym w celach badawczych, jedna trzecia ankietowanych wskazała, że zagadnienia ekologiczne nie były poruszane, gdy byli oni w szkole. „Powinniśmy kierować się mottem - poznać, żeby utrzymać. Tym co będzie najbardziej efektywne jeśli chodzi o ochronę środowiska najmłodszych roczników to ich nauka w zakresie natury”, wyjaśnia David Gutiérrez. „Powinni mieć regularny kontakt z najbliższymi ekosystemami, powinni znać znaczenie dbania o te przestrzenie nie tylko dla ochrony roślin i zwierząt, ale także dla wielu korzyści, jakie przyniesie to im samym w kategoriach zdrowotnych, ekonomicznych, emocjonalnych itp.

UNESCO wskazuje, że „integracja edukacji w celu zrównoważonego rozwoju powinna być podstawą”. Dlatego ustalono nowy cel: zamienić edukację ekologiczną w nieodłączny element programów nauczania na całym świecie do 2025 roku. W Hiszpanii, nowa ustawa o edukacji (LOMLOE), uchwalona w grudniu 2020 roku, wyraźnie mówi, że system edukacyjny „nie może być obojętny na problemy związane ze zmianami klimatycznymi, a ośrodki szkolnictwa powinny stać się miejscami sprawującymi opiekę nad naszym środowiskiem”. Jednakże, dokument nie określa jak zostanie zrealizowany ten cel.

Jak zmieni się sytuacja związana z koronawirusem w ciągu najbliższych miesięcy? Co będzie zimą? Ze swojej strony, Minister Środowiska, wprowadził w życie Plan de Acción de Educación Ambiental para la Sostenibilidad (PAEAS) [Plan edukacji ekologicznej dla zrównoważonego rozwoju], który nakreśla pewne kroki w celu promowania edukacji ekologicznej w szkołach, z sześcioma kierunkami działania i 61 kluczowymi działaniami, które mają być opracowane przez Administración General del Estado [Administrację Państwową]. „To czego potrzeba, to dostateczny budżet przeznaczony na edukację ekologiczną, która pozwoli na działania edukacyjne, które będą kontynuowane, a nie tylko jednorazowe, bez żadnego znaczenia czy chęci zmiany, które są zwykłymi działaniami typu greenwashing" - podsumowuje Gutiérrez.

Autor: 
Amado Herrero / tłum. Julia Śliwak

Reklama